Fazla çalışma (mesai) ücreti, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 41. maddesine göre belirlenir. Haftalık 45 saati aşan çalışmalar için işverenin normal ücretin üzerinde ödeme yapması gerekir. Bu araçla hafta içi, hafta sonu ve resmi tatil mesaisini ayrı ayrı hesaplayabilirsiniz.
Fazla mesai ücreti nasıl hesaplanır?
Önce saatlik brüt ücret bulunur: aylık brüt maaş 225 saate bölünür. Ardından fazla çalışılan saat bu tutarla çarpılır ve zamlı oran uygulanır. Hafta içi fazla çalışmada ücret %50 zamlı ödenir; yani bir saatlik mesai, normal saat ücretinin 1,5 katına karşılık gelir.
Hafta sonu ve resmi tatil mesaisi nasıl farklılaşır?
Hafta tatilinde çalışan işçiye, çalışmasa bile ödenecek ücrete ek olarak %50 zamlı ödeme yapılır. Resmi tatil ve bayram günlerinde yapılan çalışmalarda zamlı oran %100'e çıkar. Oranların özeti şu şekildedir:
- Hafta içi fazla çalışma: saat ücretinin %50 fazlası
- Hafta tatili çalışması: yevmiyeye ek %50 zamlı ödeme
- Resmi tatil ve bayram çalışması: %100 zamlı ödeme
- Gece çalışması: ayrıca yaklaşık %7,5 gece zammı uygulanır
Fazla çalışma süresinde sınır var mı?
Yıllık fazla çalışma süresi 270 saatle sınırlandırılmıştır; bu sınırı aşan çalışma yasal kabul edilmez. Ayrıca işçinin yazılı onayı alınmadan fazla çalışma yaptırılamaz. Bu kurallar 2025 itibarıyla geçerliliğini korumaktadır ve verilen oranlar yaklaşık değerlerdir.
Sık Sorulan Sorular
Mesai ücreti hangi ücret üzerinden hesaplanır? Fazla çalışma ücreti, işçinin normal saatlik brüt ücreti üzerinden hesaplanır ve bu ücrete prim, ikramiye gibi ek ödemeler dahil edilir.
Hafta sonu çalışması her zaman zamlı mıdır? Hafta tatilinde çalışan işçiye çalışmasa bile ücret ödendiği için, fiilen çalışılan gün için ayrıca %50 zamlı ödeme yapılır.
Fazla mesai yerine izin verilebilir mi? Evet, işçinin onayıyla fazla çalışma süreleri serbest zaman olarak kullandırılabilir; serbest zaman süresi çalışılan sürenin 1,5 katıdır.
Gece mesaisi nasıl hesaplanır? Gece çalışması normal zamlı oranlara ek olarak yaklaşık %7,5 gece zammıyla ödenir ve çalışma saatine göre değişir.
Sonuçlar ortalama kesinti oranlarıyla hesaplanır, yaklaşıktır ve bilgilendirme amaçlıdır; kesin tutar için bordro ve iş sözleşmesi esas alınmalıdır.
Bu Hesaplama Hangi Yılın Verilerini Kullanıyor?
Bu sayfadaki oran, tarife ve ücret bilgileri 2025 yılına aittir. Resmî güncel değerler yıl içinde değişebileceğinden, kesin işlemler için ilgili kurumun (KGM, SGK, GİB, MEB vb.) internet sitesini kontrol ediniz.